OUTONO

Chove.

A auga acariña docemente as uces
no cumio do Mustallar.
Línguas de néboa cobren Ancares.

Auga miúda
enchoupa penas e prados camiño de Donís

Chove.

A auga aclara os pensamentos
nas mañás escuras que preludian Novembro
en Ancares

Auga miúda que
arrastra penas e amores baixando de Piornedo.



Donís (Ancares) Outono de 1991

 

Por fin rematou o Nadal. Diredes que aínda falta a noite de Reis, pero nos este ano xa a celebramos en Noiteboa.

 Non é que sexamos máis partidarios de costumes alleas coma o Papá Noel, non!. É que os peches perimetrais non ían permitirnos celebrar xuntos os Reis o día 6 de xaneiro, así que pasámolos para Noiteboa, que estabamos os catro.

Estamos afeitos a estes cambios na miña familia. Na casa de meus pais o día dos agasallos era a Noitevella, data na que nos xuntabamos todos, pais, fillos e netos. Era o aniversario do casamento dos vellos, e celebrámolo moitos anos ao grande, ata que faltou meu pai.

Así que para min, o Nadal 2020 está clausurado. E, coma sempre, cunha mistura de sentimentos de alivio e tristeza.

Desde fai uns anos non me gusta o Nadal, como a moitos que imos tendo unha idade. Ata o ano pasado, aínda tiña certo interese preparar no colexio o festival de Nadal, decorar as aulas, aprender panxoliñas...pero este ano xa nin iso. Puxen unha árbore nunha esquina do salón, pero xa estou desexando quitala e volver á normalidade...

Á "normalidade" !! Que ilusa !! Aínda a ver cantos meses, ou anos, faltan para iso. 

Onte estiven en Lugo. Facía meses que non ía. Déronme medo as rúas cheas de xente, deume medo entrar a un bar pedir un bocadillo para levar, deume medo ir cortar o pelo a pesar de todas as medidas escrupulosamente cumpridas.

Vivo con medo. 

Vivimos con medo.

Por iso, o primeiro día que poida ir vacinarme, irei correndo.

A vida

Unha sebe, tres anos,





Un can, tres sebes,


Unha besta, tres cans,




Un home, tres bestas.

Febreiro outra vez

Case dous anos sen publicar nada aquí...
Pasaron moitas cousas desde aquela: Morreu o meu pai, miña nai esbarou un pouco máis pola costa abaixo do alzheimer,  e todos nós, ata os máis noviños da familia,  parecemos  envellecer anos de repente.
Aínda así tamén hai cousas boas, os fillos que che siguen traendo ledicias e siguen tirando de ti cara o futuro, a familia que te arroupa e te acompaña, máis presente que nunca,  os amigos  e as compañeiras/os, sempre discretamente ahí, a carón...
Négome a darme por vencida e sigo coa esperanza de poder revivir algún día esta bitácora abandonada polo momento, pero para iso preciso algo que por agora non teño: tempo...

Quería  unha foto aquí e decidín que esta é a axeitada. Atravesar esa zona xeada e branca  mentres arredor todo semella sol e color. ¿Algún día volverá a primavera?

Camposanto de Vitos (Grandas de Salime)

Fai algún tempo, andiven de paseo con Pilar, unha curmá miña, e dúas amigas súas, polo Concello de Grandas de Salime, limítrofe co da Fonsagrada.

Entre as moitas cousas interesantes que vimos, este camposanto leva a palma.
Está na aldea de Vitos, berce dunha ponla da familia da miña curmá. Para chegar ata lí xa vedes as voltas que hai que dar, primeiro para baixar ata o río e despois para subir pola outra ladeira. Pero pagou a pena.

O curioso deste cemiterio, aparte da paisaxe espectacular na que foi construido, é que só alberga tres nichos, o que o convirte no cemiterio máis pequeno que teño visto.

¿Sabedes  de algún máis pequeno?

A Noite de Reis

Era Nadal e facía frío. Tempo de matanza e de pasar as noites tras do lume da cociña.

A noite de Reis, coincidía cada ano coa festa dos "roxois" na casa de Arango, que estaba a carón da miña, e en todas as da miña memoria había unha espléndida lúa chea que permitía que os nenos saíramos fóra xogar enriba da lama xeada, e nos achegáramos, aló pola  medianoite, ata a nosa casa para ver se xa viñeran os Reis...
 Por suposto que nunca chegaron tan cedo.

A cea consistía case sempre nun guiso de costelos e patacas seguido dos roxois con cachelos, arroz con leite e freixós (filloas) de sobremesa.

A min non me gustaba o arroz con leite da casa de Arango porque levaba azucre e eu estaba afeita a comelo só  cun chisquiño de sal, como se facía daquela en moitas casas.

Despois da cea, os nenos e nenas xogábamos ao escondite. Se estaba mal tempo dentro da casa, polos cuartos e os corredores, e se estaba tempo seco, por fóra, no medio da noite..  Daquela os nenos disfrutabamos dunha liberdade que hoxe non teñen.
Corríamos e corríamos pola Pereira ata que nos rendía o sono.
Cando pasábamos da casa de Arango á Pereira, sempre o facíamos á carreira porque o camiño do Regueiro ( que saía da aldea cara ao monte) semellaba unha boca de lobo, escura e perigosa pola que podía aparecer Recaredo, o noso particupar " home do saco", que máis tarde resultou ser un daqueles  fuxidos que se  " botaran ao monte" trala guerra.
Correr espantábanos o medo.

Os adultos, mentres,  xogaban ao julepe e o subastado,  ás veces ata que clarexaba o novo día. Apostaban cartos, pero só moeda pequena (non había para apostas fortes). Isto diferenciaba os días das festas dos días correntes de polavila nos que xogaban ao tute, a brisca ou á escoba sen apostar.

Pasada a noite, pola mañá cedo, tremendo de frío naqueles cuartos sen máis calefacción que as vacas que había debaixo, na corte, corríamos á ventá onde deixáramos os zoquiños ou as zapatillas a noite antes para descubrir abraiados o que trouxeran os reis.
A pesar da pobreza, non lembro que nunca estiveran baleiros de todo.

O resto do día paseabamos polos camiños facendo ou respostando a  pregunta obrigada : ¿ E a ti, que che trouxeron os Reis ?

A memoria destes días e noites  felices da infancia revive cada Nadal. Non quixera perdela nunca.

E hoxe quixera compartila especialmente con todos aqueles nenos e nenas de Villaframil cos que os vivín.

Días de quimio y rosas.

 
Fai uns anos coñecín o blog de poesía " El cuaderno de poemas de Rubén Lapuente" e desde aquela son asidua lectora deste logroñés que debulla poemas como outros debullamos sorrisos ou palabras. Sorprendeume a sensibilidade que se desprende sempre  dos seus versos, pero sobre todo a facilidade coa que percibe o lado poético do día a día, de cada persoa, de cada obxecto, do fermoso e do menos fermoso.

De pronto, un día,  os seus poemas comezaron a preocuparme. Falaban de dor e de enfermidade, pero iso non só non lles restaba beleza senón que adquiriron unha intensidade que conseguía traspasar a pantalla onde os lía e meterse polos poros da miña pel.

Ese tempo e eses versos están recollidos nun libro que recibín fai pouquiño: " Días de quimio y rosas", que  recomendo non só pola calidade dos seus poemas, senón tamén polo seu carácter altruista, xa que foi publicado a beneficio da asociación contra o  cancro de mama de Logroño.


Este é un dos meus  poemas preferidos, anque sinto que fala do desacougo, do agotamento e da desolación.

 SOL DE MIMBRE

Olvido ocúltame
Solo un rato
Solo
Déjame tenderme
bajo un sol de mimbre
que traigo
colmado el cuerpo
Atravesado de alfanje

Déjame echarme
sobre un lecho
de vareada lana de sueños
Un rato
por los aledaños de la vida
A las afueras de la muerte
Olvidado
entrando en la paz
del fondo de las cosas
sencillas
Comiendo monotonías
como panes
Deja que me eche
bajo un sol de mimbre
olvido
Solo
ocúltame
Que bajo a mi lagar de luz:
Flor de soledad
Ramo purísimo de silencio
un rato sólo olvido

Y saber de mí.

Novelas a dous reás

Entre os anos 1970 e 1980, sendo eu adolescente, lin todo o que caeu nas miñas mans. Como o orzamento era escaso, tanto eu coma o meu irmán mercábamos pequenas novelas de editoriais como Bruguera ou Toray, que logo cambiábamos por outras semellantes, a 50 céntimos a unidade, nun quiosco da avenida da Coruña e máis tarde no da rúa San Froilán.

 Eu comecei lendo novelas románticas de Corín Tellado, pero pouco despois, cando meu irmán se incorporou ao "clube lector", pasei ás de vaqueiros de Marcial Lafuente Estefanía e Silver Kane, ás de terror (anque sempre fun medosa) e  xa máis mociña, coas policiacas de Silver Kane e as de ciencia ficción de Lou Carrigan e Curtis Garland.

 Aquela época pasou e seguín con outro tipo de libros, pero creo que lles debo a estas novelas, unha parte da miña afición pola lectura.

 Este verán lin "Los años del miedo" de Juan Eslava Galán, un libro de historia sobre a postguerra que vos recomendo, no que atopei unha referencia a estas noveliñas e descubrín que moitos nomes de autores, que eu imaxinaba extranxeiros, eran pseudónimos de autores españois, que unha boa porcentaxe deles foron republicanos. Tamén que algúns, coma Marcial Lafuente Estefanía, descubriu a súa vena literaria no cárcere, onde escribía en calquera papel que lle caese nas mans.

 Así, Silver Kane é, en realidade, Francisco González Ledesma, un barcelonés do barrio obreiro de Poble Sec, que, con 21 anos, gañou o Premio Internacional de Novela, instituido polo editor Josep Janés coa su novela "Sombras viejas", que logo foi prohibida pola censura.
 Peter Kapra era Pedro Guirao Hernández, un murciano anarquista, que pertenceu ao maquis e comezou a escribir no cárcere  Modelo de Madrid.
 Clark Carrados era Luis García Lecha, funcionario de prisións,  e Dick Dickinson, foi o fiscal Antonio Viader.
 Lou Carrigan é Antonio Vera Ramírez, un barcelonés que deixou a banca para escribir novelas, que en algúns casos chegaron ata o cine.
Curtis Garland agocha a Juan Gallardo Muñoz que comezou escribindo colaboraciones periodísticas —críticas e entrevistas cinematográficas—, na década dos corenta, no diario Imperio, de Zamora, e nas revistas barcelonesas Junior Films e Cinema.

 Outros pseudónimos agochaban a máis dun autor, como Lucky Marty, baixo cuxo nome escribiron Enrique Martínez Fariñas (que chegou a ter a súa propia editorial) e Jesús Rodríguez Lázaro (outro republicano que estivo varios anos na Modelo).

Tempo

Cantos meses de ausencia !

Din que cos anos a percepción do tempo cambia e debe ser verdade porque non sei por onde se me escurriron tantas semanas, tantos días, tantas horas...

Non sei cando pasou o inverno, e a primavera e o verán, pero de súpeto entro aquí e  volve a ser outono, un ano máis, (un ano menos)...

Non é que haxa moito que contar, agás que a filla máis nova xa deixou o niño para ir á universidade ou que os pais envelleceron anos de golpe e agora precisan todos os coidados. Nesas dúas cousas creo que invertín a maior parte das miñas forzas nestes últimos meses. Foi un ano duro, con moitos sobresaltos e traballo, traballo, traballo...

Neste momento semella que podo tomar un pouco de aire e boto de menos saber dos amigos, por iso estou aquí outra vez.

Presentación de "Son Galego"

Antón anda por Muros, por terceira vez.

O día 1 de Febreiro de 2014 presenta alí o seu libro "Son galego", na terra onde naceu o seu avó e de onde emigrou sendo un rapaz para acadar unha vida vellor na Arxentina, onde traballou e formou a súa  familia, sen poder volver nunca á súa casa natal.
 El foi quen lle transmitiu a Antón o seu amor por Galicia, e a súa maneira de ser,  pensar, falar  e sentir coma galego, con todo o que leva implícito, comezando por unha morriña que trae  a Antón a Galicia  sempre que as circunstancias llo permiten.

Organiza a presentación a revista The Muros Times , coa colaboración do Concello de Muros e I love Muros, onde atoparedes máis información.

Tamén vos recomendo moito este enlace:

http://fiosinvisibles.tumblr.com/post/72873154331/de-bos-aires-a-muros-as-moitas-maneiras-de-ser-galego

Un 25 de xullo tomei esta foto...

Saúdos dende Bos Aires.
Antón.

Congreso Nacional Bos Aires

Muros

A miña lembranza...

Hórreo en San Xián

Dende lonxe lembro o hórreo da casa da aldea.

Facer limpeza e sacar o lixo

Anque o mundo se desmorone un pouco ao meu arredor, aplaudo rabiosamente a esta xuiza que, desde Lugo, está empeñada en facer limpeza das  institucións e empresas galegas e  sacar o lixo para que o cheiro a podre deixe paso ao ar limpo do outono.

Foto: Cuspe

Cardos

Remata un verán estrano, inzado de tantos sobresaltos coma días de sol. Asoma amodiño un outono que parece que vaia ser o peor das nosas vidas, polo menos no que a perspectivas económicas e sociais se refire. Medra a carraxe xorda e muda da xente por cada avance da crise que desmantela o noso país, mentres os políticos só saben botar máis leña ao lume e engrosar as listas do paro que parecen medrar en progresión xeométrica. Pero ao tempo que recortan alegremente por aquí e por alá dereitos dos cidadáns sen lles tremer o pulso, a eses políticos, que non teñen nin idea de como saír desta, ocórrenselles, porén, brilantes ideas como adiantar eleccións, convocar referendums, pensar en independencias...como se todo iso fóra de balde e o único importante sexa non deixar de detentar o mango do garfelo, anque non haxa caldo no pote para levar á boca.
 E eu penso, nesta primeira tarde de outono, como podería, co meu pobre voto, pararlles os pés.

Foto de Elisa Fernández.

Xuntos

Os autores desta bitácora coñecémonos a través de internet vai para dez anos.  Desde aquela foise forxando entre nos e as nosas respectivas familias unha forte relación fraternal, compartindo a vida á distancia, mais cunha presenza permanente, diaria.
Nestes anos só en dúas ocasións puidemos compartir  uns poucos días xuntos, grazas as vacacións. A primeira vez vímonos no inverno de Bos Aires, entre xullo e agosto do 2008, esta vez no verán de Galicia (xullo de 2012).

De Cuspe de pita

Aquí nos tedes paseando pola praza Maior de Lugo o día que Antón obtivo o seu primeiro DNI español :-)) A foto, esta vez, é obra do pai de Antón :-))

Aire

Entre el alba y la noche hay un abismo
de agonías, de luces, de cuidados;
el rostro que se mira en los gastados

espejos de la noche no es el mismo.
El hoy fugaz es tenue y es eterno;
otro Cielo no esperes, ni otro Infierno.

J.L.Borges

  O aire entra pola fiestra aberta de enfronte, por enriba do sofá de pel verde, percorre o espazo do cuarto, pasa entre as tulipas brancas da lámpada, baixa e agarima a miña fronte, despeiteame e sae pola fiestra da dereita, xunto á mesa e o aparador da louza.

   O ar limpa a casa de malos pensamentos, move, lixeiro, as cortinas brancas con bordados de flores e remate de puntilla, e nas súas correntes planean un par de moscas que nunca se pousan en ningures, suspendidas para sempre alí, no medio do cuarto, mexidas pola brisa do verán á que acompañan trinos de paxaros nas ponlas dos castiñeiros de enfronte, cos seus penachos amarelos destacando entre o verdor frondoso das súas follas.

   Escribo mentres miro pola fiestra. A casa está en silencio. O seu único habitante neste momento, aparte de min, o meu fillo, dorme aínda.

   E eu, que me erguín moi cedo, almorcei, lin unhas cantas follas dun libro, puxen a lavadora, aireei o meu cuarto e fixen a cama, vin escorecer de nubes aquel ceo no que tanto madrugou hoxe o sol, agora agardo a que sexa hora de saír a ese mundo de fóra que, algunhas veces, tanto medo me da.

Anxos

Alcei a ollada e alí estaban.
Dominaban os cumes da necrópole.
Algúns tiñan coroas de flores e outros trompetas.
Erguían os seus brazos ao ceo quizáis co propósito de lembrarnos que todo chega a súa fin.

Pensei que o mellor sería disfrutar da mañá e sacar fotos para compartilas con vós.

Saúdos.

Antón.

(Tomei as fotos no Cemiterio de la Recoleta)

Lembranza

Chove miúdo en Bos Aires.
O día de outono trouxome a lembranza do amigo morto.
Non podo esquecer a súa persoa que, intúo, sobrevoa a primavera de Galicia.

Apertas.

Antón.

(Quen coñeceu a Rubén Servia sabe do que falo)